Dijital Dünya Günlüğü Yazılar

Kartalın Hızı Ne Kadardır? Doğanın Kanatlarında Kültürel Anlamların İzini Sürmek Farklı toplumların doğayla kurduğu ilişkiyi anlamaya çalışırken en çok ilgimi çeken şeylerden biri, aynı hayvanın bambaşka anlam dünyaları yaratabilmesidir. Bir kültürde özgürlüğün simgesi olan bir canlı, başka bir toplulukta atalarla bağ kurmanın, ruhani gücün ya da toplumsal kimliğin taşıyıcısı olabilir. Kartal da bu çeşitliliğin en güçlü örneklerinden biridir. Gökyüzünün hâkimi olarak görülen bu kuşun fiziksel özellikleri kadar, insan topluluklarının ona yüklediği anlamlar da dikkat çekicidir. “Kartalın hızı ne kadardır?” sorusu ilk bakışta biyolojik bir merak gibi görünür. Ancak antropolojik bir bakışla bu soru, insanın doğayı nasıl yorumladığına açılan bir kapıya…

Karnede K Ne Demek? Bir Harfin Ardındaki Eğitim ve Sınav Tarihi Sevgili takipçiler, Teknolojihabercisi olarak Karnede K ne demek hakkında kısa ama kapsamlı bir rehber hazırladık. Bir kâğıdın üzerinde gördüğümüz tek bir harfin, aslında eğitim anlayışımızın, başarı ölçme biçimlerimizin ve çocuklara bakışımızın uzun tarihini taşıyabildiğini düşündüğümde, geçmişi bilmenin bugünü anlamak için ne kadar gerekli olduğunu bir kez daha hissediyorum. Bugün bir öğrencinin e-Okul ekranında ya da sınav notları arasında gördüğü “K” harfi, çoğu zaman sanıldığı gibi “kaldı” veya “koşullu geçti” anlamına gelmez. Türkiye’de yürürlükteki eğitim mevzuatında K, özellikle sınav bağlamında kopya çekildiğini ve sınavın geçersiz sayıldığını ifade eder. Ortaokul düzeyinde…

Bugün Dinimizde köpek necis midir hakkında en sık sorulan soruların yanıtlarına Teknolojihabercisi ile birlikte bakıyoruz. Dinimizde Köpek Necis midir? Necaset, Bilgi ve Varlık Üzerine Felsefi Bir Sorgulama Bir köpeğin gözlerine baktığımızda gerçekten ne görürüz? Yalnızca bir hayvanı mı, insan hayatına eşlik eden bir canlıyı mı, yoksa hakkında yüzyıllardır dinî hükümler verilmiş bir varlığı mı? Belki de daha zor soru şudur: Bir şeyin “necis” olduğunu söylediğimizde, onun hakkında nasıl bir bilgi iddiasında bulunuyoruz? Bu soru ilk bakışta fıkhın sınırları içinde görünebilir. Oysa biraz yakından bakıldığında etik, bilgi kuramı ve ontoloji gibi felsefenin temel alanlarına açılan geniş bir kapıdır. “Köpek necis midir?”…

Eklemler Hareket Yeteneğine Göre Kaç Grupta İncelenir? Bedenin Hareketinden Toplumun Hareketine Bazen çok sıradan bir hareketin içinde ne kadar büyük bir toplumsal hikâye saklı olduğunu fark ediyorum. Bir merdivenden çıkmak, otobüse yetişmek, çocuğu kucağa almak, uzun süre oturduktan sonra ayağa kalkmak ya da yalnızca kolumuzu kaldırıp birine el sallamak… Bunların hepsi bize doğal ve kendiliğinden gelen davranışlar. Oysa bedenimizin hareket etme biçimi yalnızca kemikler, kaslar ve eklemler tarafından belirlenmiyor. Nerede yaşadığımız, nasıl çalıştığımız, hangi toplumsal rolleri üstlendiğimiz, hangi mekânlarda bulunduğumuz ve sağlık hizmetlerine ne kadar erişebildiğimiz de hareket deneyimimizi şekillendiriyor. Tam da bu nedenle “Eklemler hareket yeteneğine göre kaç grupta…

Yalova’nın Karşısı Neresi? Bir Coğrafya Sorusu Olmaktan Çok Daha Fazlası Bazen bir şehrin karşısını sormak, yalnızca haritaya bakarak cevaplanabilecek bir merak değildir. İnsanların yaşadığı yerlerle kurduğu bağlara, hafızalara, beklentilere ve görünmez toplumsal sınırların nasıl oluştuğuna bakmayı gerektirir. Yalova’nın karşısı neresi? sorusu da ilk bakışta basit bir yön tarifi gibi görünse de aslında içinde hareketlilik, göç, sınıf ilişkileri, kültürel karşılaşmalar ve aidiyet duygusu barındıran sosyolojik bir sorudur. Marmara Denizi’nin kıyısında duran bir insan için “karşı” kavramı yalnızca fiziksel bir yön değildir. Karşı kıyı bazen ulaşılmak istenen bir fırsat alanı, bazen uzak bir yaşam biçimi, bazen de kendini kıyasladığı başka bir toplumsal…

Bu yazımızda Teknolojihabercisi olarak Kaç tane dede korkut var hakkındaki başlıca ayrıntıları tek yerde topladık. Kaç Tane Dede Korkut Var? Tarihin Derinliklerinden Günümüze Uzanan Büyük Miras Bazen eski bir kitabın sayfalarını karıştırırken insanın aklına tuhaf bir soru düşer: “Bu hikâyeleri kim anlattı, gerçekten böyle biri yaşadı mı, yoksa zaman içinde büyüyen bir efsanenin içinde mi kayboldu?” Bir akşam eski Türk destanlarını okurken benim de zihnimde aynı soru belirdi: Kaç tane Dede Korkut var? Bir kişi mi, birçok anlatıcının ortak adı mı, yoksa yüzyıllar boyunca şekillenmiş bir kültür hafızası mı? Bu soru aslında yalnızca bir isim sayma meselesi değildir. Dede Korkut,…

Boya Koruma Çizik Giderir mi? Güç, Algı ve Koruma Kavramları Üzerinden Siyasal Bir Analiz Toplumların nasıl düzenlendiğini, kimlerin hangi kaynaklara erişebildiğini ve iktidarın hangi araçlarla sürdürüldüğünü anlamaya çalışırken çoğu zaman görünür olanla gerçek olan arasındaki fark dikkat çeker. Bir yüzeyin parlaklığı, bir kurumun güçlü görünümü ya da bir yönetimin istikrarlı imajı ilk bakışta düzen ve kontrol hissi yaratabilir. Ancak siyasal düşüncenin temel sorularından biri şudur: Görünen düzen gerçekten var olan yapısal sorunları ortadan kaldırır mı, yoksa yalnızca onları daha az görünür hale mi getirir? Boya koruma uygulaması da benzer bir tartışmayı çağrıştırır. Bir aracın dış yüzeyini korumaya yönelik işlemler, çiziklerin…

Teknolojihabercisi okurları için hazırlanan bu içerikte Kapalı kan dolaşımı kimlerde görülür konusunda önemli detaylar yer alıyor. Kapalı Kan Dolaşımı Kimlerde Görülür? Biyolojinin Ötesinde Psikolojik Bir Mercek İnsan davranışlarını, canlıların çevreleriyle kurduğu ilişkileri ve hayatta kalma stratejilerinin ardındaki görünmeyen süreçleri düşündüğümde, doğadaki her sistemin aslında bir denge arayışı içinde olduğunu fark ediyorum. Bir canlının iç dünyasında gerçekleşen biyolojik düzen ile dış dünyaya verdiği tepkiler arasında şaşırtıcı benzerlikler bulunabiliyor. Kanın damarlar içinde kontrollü bir yolculuk yapması da bana yalnızca biyolojik bir mekanizma değil, aynı zamanda düzen, kontrol ve uyum kavramlarını düşündürüyor. Kapalı kan dolaşımı kimlerde görülür? sorusu ilk bakışta yalnızca bir biyoloji…

Teknolojihabercisi okuyucularına özel bu yazımızda “Peygamberimiz suyu nasıl içerdi” hakkında pratik bilgiler sunuyoruz. Peygamberimiz Suyu Nasıl İçerdi? Bir Bardak Suyun İçinde Saklı Zarafet Bazen insan, hayatın en sıradan anlarında bile büyük dersler bulabiliyor. Geçenlerde akşam saatlerinde mutfağa gidip bir bardak su doldurduğumda bunu tekrar düşündüm. Elimdeki bardak aslında sadece bir bardak suydu. Ama o suyu nasıl içtiğim, ne hissettiğim, nasıl davrandığım bile insanın karakteriyle ilgili bir şeyler söylüyordu. Masaya oturdum, birkaç saniye suya baktım. Kendi kendime “Bir insan su içerken bile nasıl güzel bir örnek olabilir?” diye düşündüm. Sonra aklıma Peygamber Efendimizin (s.a.v.) hayatındaki küçük ama anlamı büyük davranışlar geldi.…

Merhaba! Teknolojihabercisi sayfasına hoş geldiniz. Bugün gündemimizde “Köçek ne zaman çıktı” var. Köçek Ne Zaman Çıktı? Osmanlı’dan Günümüze Uzanan Tartışmalı Bir Kültürün Hikâyesi Köçek denince Türkiye’de hâlâ iki farklı tepki ortaya çıkıyor: Bir kesim bunu geçmişin renkli ve ilginç bir sahne geleneği olarak görüyor, diğer kesim ise özellikle toplumsal cinsiyet, beden kullanımı ve eğlence kültürü açısından sorgulanması gereken bir olgu olduğunu düşünüyor. Bana göre köçek meselesi tam da bu yüzden ilgi çekici. Çünkü sadece dans eden bir figürden bahsetmiyoruz; Osmanlı toplumunun eğlence anlayışından sınıf ilişkilerine, erkeklik algısından sanatın sınırlarına kadar uzanan karmaşık bir kültürel mirastan söz ediyoruz. İzmir’de sokakta, sosyal…